De beweegrichtlijnen van de Gezondheidsraad zijn al sinds 2017 helder: volwassenen hebben minimaal 150 minuten matige fysieke activiteit per week nodig. Toch laat het RIVM keer op keer zien dat een groot deel van de Nederlandse volwassenen deze norm niet haalt. Met het hybride werken als nieuwe standaard is die kloof eerder groter dan kleiner geworden.

Vooral in regio's als de Zaanstreek, waar veel inwoners voor hun werk naar Amsterdam pendelen of vanuit huis werken, verdwijnt dagelijkse beweging sluipenderwijs uit het ritme. De wandeling naar de trein of de fietsrit naar kantoor valt weg zodra de laptop op de keukentafel opengaat. Wat overblijft is een werkdag van acht uur of meer met minimale lichamelijke activiteit.

Die verschuiving verklaart deels waarom compacte fitnessapparatuur zo populair is geworden onder thuiswerkers. Een specialist in loopbandenals Dreaver.nl speelt daar bijvoorbeeld op in met stille loopbanden die onder een bureau passen. Het idee is simpel: bewegen zonder je werkdag te onderbreken.

Wat de beweegrichtlijnen werkelijk vragen

De Gezondheidsraad adviseert volwassenen wekelijks minstens 150 minuten matig intensief te bewegen, aangevuld met spier- en botversterkende oefeningen op twee dagen per week. Wandelen op een stevig tempo valt al binnen die categorie. Dat klinkt haalbaar, maar in de praktijk schiet het er bij veel mensen bij in.

Het probleem is niet zozeer dat Nederlanders geen interesse in bewegen hebben. Het zit hem in de structuur van de dag. Wie acht uur achter een scherm zit en daarna het huishouden doet, heeft vaak geen energie meer voor een rondje om het blok. De intentie is er wel, het moment niet.

Waarom thuiswerken het zitgedrag versterkt

Uit gegevens van het CBS blijkt dat hybride werken in Nederland na de pandemie niet is verdwenen maar juist de norm is geworden. Miljoenen Nederlanders werken meerdere dagen per week vanuit huis. Dat bespaart reistijd, maar het schrapt ook de onbewuste bewegingsmomenten die bij woon-werkverkeer horen.

Wie in Zaandam woont en normaal naar Amsterdam-Centraal fietst of loopt, haalt op die manier ongemerkt twintig tot dertig minuten bewegen per dag. Op een thuiswerkdag valt dat volledig weg. De afstand van slaapkamer naar bureau bedraagt misschien tien stappen, en de lunchpauze gaat op aan het beantwoorden van een paar extra mailtjes.

Het RIVM wijst er al langer op dat langdurig zitten een zelfstandig gezondheidsrisico vormt, los van hoeveel iemand sport. Zelfs wie drie keer per week naar de sportschool gaat, kan last krijgen van de gevolgen van overmatig zitgedrag als de overige uren vrijwel volledig zittend worden doorgebracht.

De opkomst van beweging achter het bureau

Tegen deze achtergrond is een nieuwe categorie fitnessproducten opgestaan: compacte loopbanden voor thuisgebruik, ook wel walking pads genoemd. Deze apparaten zijn ontworpen om tijdens het werken op lage snelheid te wandelen, meestal tussen de drie en zes kilometer per uur. Ze produceren weinig geluid en passen qua formaat onder een bureau of bank.

Het concept wint snel aan populariteit, niet alleen via sociale media maar ook in de praktijk. Aanbieders van dit soort loopbanden rapporteren groeiende verkoopcijfers, met name onder de doelgroep van thuiswerkers tussen de 25 en 45 jaar. Dreaver.nl, opgericht door Jort Kuilboer vanuit Amsterdam, heeft inmiddels meer dan 50.000 klanten bediend en ruim 3.000 reviews op Trustpilot verzameld.

De aantrekkingskracht zit niet in intensieve training maar in het doorbreken van langdurig zitten. Een uur wandelen op vier kilometer per uur levert al zo'n 200 tot 250 kilocalorieen op, maar belangrijker nog: het activeert spiergroepen die bij zitten urenlang inactief blijven. Dat sluit direct aan bij wat de beweegrichtlijnen beogen.

Wat dit betekent voor de Zaanstreek

Zaandam en omgeving kennen een mix van forensen en thuiswerkers. De Zaanstreek ligt dicht genoeg bij Amsterdam om dagelijks te pendelen, maar net ver genoeg om hybride werken aantrekkelijk te maken. Voor die groep is het juist op thuiswerkdagen een uitdaging om voldoende te bewegen.

Lokale sportverenigingen en gemeentelijke initiatieven spelen hier al op in met beweegprogramma's, maar die vragen een apart tijdsblok in de dag. Een specialist in loopbanden biedt een alternatief dat in de werkdag zelf past. Het vervangt sport niet, maar het vult het gat dat ontstaat wanneer de fiets in de schuur blijft staan.

De kern van het probleem is niet een gebrek aan motivatie maar een gebrek aan gelegenheid. Zolang thuiswerken de standaard blijft in de Zaanstreek en daarbuiten, zal de vraag naar manieren om zitgedrag te doorbreken alleen maar toenemen. Of dat nu via een walking pad is, een staand bureau of een lunchpauze in het Zaans Groen maakt minder uit dan dat het daadwerkelijk gebeurt.