Een coalitie van 15 gemeenten roept de formerende partijen op om de nachtrust van omwonenden van Schiphol de komende jaren te beschermen met een nachtsluiting van de luchthaven van 23.00 tot 07.00 uur. Deze maatregel moet zorgen voor minder slapeloze nachten en een verbetering van de gezondheid van omwonenden, die al jaren ernstige hinder ondervinden van nachtvluchten. Andere grote luchthavens gingen Schiphol al voor met vergelijkbare nachtsluitingen.

De 15 gemeenten pleiten in een position paper voor een nachtsluiting van Schiphol om de verstoorde balans tussen de luchthaven en de leefomgeving te herstellen. Deelnemende gemeenten zijn, in alfabetische volgorde: Aalsmeer, Amsterdam, Beverwijk, Haarlem, Heemskerk, Heiloo, Kaag en Braassem, Landsmeer, Leiden, Leiderdorp, Oegstgeest, Teylingen, Uitgeest, Wormerland, Zaanstad. De groep nodigt andere gemeenten uit zich bij deze oproep aan te sluiten.

De schade van nachtrustverstoring

Nachtvluchten veroorzaken zware geluidsoverlast en verstoren de slaap van duizenden omwonenden. Naar schatting startten en landden in 2024 maandelijks meer dan 2.400 nachtvluchten op Schiphol (bron: Impactanalyse Nachtsluiting Ministerie van I&W 2025). Het geluid van een vliegtuig kan oplopen tot 80 decibel, vergelijkbaar met een voorbijrazende trein. Nachtvluchten tellen tien keer zo zwaar mee in de geluidsbelasting als een vlucht overdag, want langdurige blootstelling aan dit geluid leidt tot slaapproblemen, verhoogde stress en hart- en vaatziektes. Verminderde cognitieve functies die met nachtrustverstoring gepaard gaan, leiden tot een lagere concentratie en productiviteit, en dus ook tot maatschappelijke en economische schade.

De impact van Schiphol:

Schiphol is met 473.814 vluchten per jaar (2024) een van de drukste luchthavens van Europa en behoort wereldwijd tot de meest intensief gebruikte luchthavens. Ook in de nacht. Volgens een impactanalyse die het ministerie van I&W in 2025 publiceerde, heeft nachtelijk vliegverkeer een grote impact op de gezondheid.

Uit een eerder onderzoek van de GGD GHOR, waarbij de ervaren geluidhinder en slaapverstoring in kaart zijn gebracht, blijkt dat de WHO-norm van 11% ernstige slaapverstoring door vliegverkeer niet alleen in de directe omgeving van Schiphol, maar ook ver buiten de luchthaven wordt overschreden.

De groei van Schiphol is terug te zien in een toename van overlast. Een RIVM-onderzoek laat zien dat in 2020 meer mensen ernstige slaapverstoring ervaren door vliegtuiggeluid dan in 2002. Het onderzoek wijst erop dat de impact van nachtelijk vliegverkeer op de slaap van omwonenden ernstiger is dan eerder werd aangenomen.

Het belang van een nachtsluiting

Uit de eerder genoemde impactanalyse van IenW blijkt dat een nachtsluiting leidt tot een hinderreductie van 22,6% onder de 119.360 ernstig gehinderden. Daarom kan deze maatregel rekenen op steun van de 15 gemeenten die het bijgevoegde position paper hebben ondertekend. Voorwaarde voor een effectieve nachtsluiting, zo vinden de 15 gemeenten, is dat de vluchten niet worden verplaatst naar de zogeheten randen van de nacht, tussen 22.00 en 23.00 en tussen 07.00 en 08.00. Een volledige nachtsluiting dient daarom altijd gepaard te gaan met een daling van het totaal aantal vluchten.

Naast positieve effecten op de leefbaarheid en gezondheid van omwonenden kan een nachtsluiting ook economische voordelen hebben. Zo kunnen er kosten worden besparen doordat er minder arbeid in de nacht nodig is. Daarnaast zullen aantrekkelijkere werktijden en efficiëntere personeelsinzet de werkomgeving van de luchthaven verbeteren. Deze maatregel draagt dus ook bij aan een toekomstbestendige en duurzame ontwikkeling van Schiphol.

Tot slot wijzen de gemeenten erop dat andere grote luchthavens zoals Londen Heathrow, Frankfurt en Parijs Charles de Gaulle al strikte regels voor nachtvluchten hanteren, variërend van volledige sluitingen tot beperkingen. Dit toont aan dat een nachtsluiting bij een internationale luchthaven zowel haalbaar als gangbaar is.